Hermann Rorschach op homepage Google, uitvinder van de inktvlektest

Vandaag op vrijdag 8 november is er de hele dag wereldwijd op een groot aantal homepages van Google een speciaal interactief logo te zien die volledig in het teken staat van de geboortedag van Hermann Rorschach. Hermann Rorschach werd geboren op 8 november 1884 in Zürich, de grootste van Zwitserland, en was een bekende psychiater.

Hermann Rorschach is de zoon van Ulrich Rorschach, een tekenleraar en kunstschilder. Hij heeft nog een zus Anna en een broer Paul. Toen Hermann twaalf jaar was overleed zijn moeder en voelde hij zich erg eenzaam, helemaal nadat zijn vader enkele jaren na de dood van zijn moeder trouwde met een jongere halfzuster van zijn eerste vrouw. In zijn schooltijd blijkt al snel dat hij net als zijn vader een talent voor tekenen heeft wat hem de bijnaam Klex oplevert, het nog altijd niet duidelijk waarom hij deze naam kreeg. Klecks betekent inktvlek.

Nog voor zijn eindexamen overlijd zijn vader en dat is ook het moment dat Hermann moeite heeft met het kiezen van een opleiding, de keuze ging tussen een opleiding tot kunstenaar of een studie medicijnen. Hij schreef zelfs een brief naar de beroemde Duitse zoöloog Ernst Haeckel om hem om advies te vragen, Haeckel gaf het advies om de medische kant op te gaan. Rorschach begon zodoende in 1904 een studie medicijnen met als specialisme psychiatrie. Hij bezocht geregeld tentoonstellingen om zijn medebezoekers te observeren als zij naar schilderijen keken en probeerde zich voor te stellen wat er in hen omging.

Tegelijkertijd begon Rorschach met het leren van de Russische taal en in 1906, terwijl hij studeerde in Berlijn, ging hij op vakantie in Rusland. In 1909 rond hij zijn studie medicijnen af en verlooft hij zich met Olga Stempelinm een medestudente uit Rusland en latere collega. Samen met haar krijgt hij twee kinderen, Elisabeth en Wadim. Terwijl Hermann Rorschach werkt als psychiater aan de psychiatrische inrichting in Münsterlingen besteed hij veel aandacht aan de patiënten, die hij onder meer laat tekenen, schilderen en toneelspelen. Hij schaft zelfs een aap aan om hun reacties op het dier te observeren.

Het is pas in 1911 dat hij zich voor het eerst gaat interesseren in het gebruik van inktvlekken. Hij werkt hierbij samen met de onderwijzer Konrad Gehring die op school kinderen inktvlekken laat maken waarbij zij hun invallen moesten schrijven. De experimenten hebben geen systematisch-wetenschappelijk karakter en volgens Olga was deze bezigheid slechts vermaak. In 1912 promoveert hij in Zürich op het onderwerp reflexhallucinaties en vertrekt hij naar Rusland waar hij een jaar later in december begint met werken als psychiater aan het elite-sanatorium Kroekovo in de buurt van Moskou.

Hij blijft hier echter niet lang want in 1914 vertrekt hij zonder enige aanleiding terug naar Zwitserland. Hij gaat aan de slag in Waldau en steekt veel tijd in het onderzoek van Zwitserse sektariërs. In november 1915 aanvaardt hij de functie van adjunct-directeur van de psychiatrische inrichting van Herisau, waar hij zijn sektariërstudie voortzet, totdat hij die plotseling afbreekt. De Poolse student Szymon Hens promoveerde in 1917 bij Bleuler.

Zijn Phantasieprüfungen mit formlosen Klecksen bei Schulkindern, normalen Erwachsenen und Geisteskranken heeft Rorschach doen beseffen dat inktvlekken voor het onderzoek van psychiatrische patiënten van meer belang zouden kunnen zijn dan hij in 1911 dacht. Vermoedelijk was de studie van Hens de aanzet tot de ontwikkeling van de Rorschachtest.

Inktvlektest

In het logo van het vandaag is deze Rorschachtest, beter bekend als de inktvlektest, verwerkt. Dit is een psychologische test die door Hermann Rorschach geïntroduceerd werd in 1921. De test is gebaseerd op de menselijke neiging interpretaties en gevoelens te projecteren op, in dit geval, inktvlekken. Daartoe proberen speciaal opgeleide psychologen aan de hand van de gegeven interpretaties het diepere persoonlijke karaktertrekken en de impulsen van de testpersonen te begrijpen. Rorschach publiceerde de resultaten van zijn studie van 300 patiënten en 100 gezonde personen in "Psychodiagnostik". Sindsdien werd zijn methode als hulpmiddel voor psychologische beoordeling en diagnose gebruikt.

Met het logo is het de bedoeling dat je gaat delen wat je ziet op de tekening op Twitter, Facebook of Google+. Door op de pijltjes te klikken links en rechts naast de tekening zal er telkens een nieuwe tekening verschijnen. Het logo werkt zoals gebruikelijk niet in oudere versies van Internet Explorer zoals versies 7 en 8, wel werkt het logo in moderne browsers als Google Chrome, Firefox en Safari. Een video van de doodle bekijk je hierboven.

Het overzicht met alle logo's die afgelopen maand werden geplaatst bekijk je hier. Het volledige overzicht met alle doodles geplaatst door Google sinds 1998 bekijk je hier

Lees meer over: ,